تحلیل آماری استراتژی بولینگر باند در بازار فارکس
در این تحقیق، عملکرد استراتژی معاملاتی مبتنی بر بسته شدن کندل خارج از باندهای بولینگر (Bollinger Bands) روی مجموعهای از جفتارزهای بازار فارکس و نماد طلا مورد بررسی قرار گرفت. هدف این مطالعه، شناسایی رفتار بولینگر باند در بازارهای مختلف و یافتن تنظیمات مناسب برای هر نماد بوده است.
مبنای ورود به معاملات، بسته شدن کامل کندل بالای باند بالایی یا پایین باند پایینی بولینگر باند بوده است. همچنین خروج از معامله تنها در یکی از شرایط زیر انجام شده است:
- برخورد قیمت به حد سود (Take Profit)
- برخورد قیمت به حد ضرر (Stop Loss)
- بسته شدن کندل روی سیگنال خروج بولینگر باند
- یا پایان بازه زمانی از پیش تعیینشده برای نگهداری معامله

مبنای استراتژی ورود و خروج بسته شدن کندل در زیر یا بالای بولینگر باند بوده است
تمام آزمایشها روی دادههای تاریخی از سال ۲۰۲۰ تا زمان انجام تحقیق انجام شدهاند. برای کاهش خطاهای ناشی از نوسانات درون کندل، تحلیلها بر اساس قیمت باز و بسته شدن (Open و Close) انجام شده و از تصمیمگیری بر مبنای برخوردهای لحظهای قیمت (High و Low) صرفنظر شده است.
در تمامی آزمایشها، اسپرد بازار در محاسبات لحاظ شده است؛ اما کمیسیون معاملات در نتایج لحاظ نشده است. همچنین در هر لحظه تنها یک معامله باز در نظر گرفته شده و هیچ معامله همزمان یا افزایش حجم (Scaling) انجام نشده است.

خروج بر مبنای تغییر موقعیت یا زمان
آزمایش و تحلیل بر روی موارد زیر انجام گرفت:
نماد EURUSD در تایمفریمهای ۱ دقیقه، ۵ دقیقه، ۱۵ دقیقه، ۳۰ دقیقه، ۱ ساعته و ۴ ساعته بررسی شد. سایر نمادها شامل AUDCAD، AUDCHF، AUDNZD، AUDUSD، CADJPY، EURAUD، EURCHF، EURGBP، EURJPY، GBPCHF، GBPJPY، GBPUSD، XAUUSD (Gold)، USDCAD، USDCHF، USDJPY و USDSEK در تایمفریم یکساعته مورد آزمایش قرار گرفتند.
مجموع مبادلاتی که در این تست مورد بررسی قرار گرفتند بصورت میانگین حدود 500 معامله در هر نماد یا مجموعا بالای 11500 معامله بوده است.
نتایج کلی تحقیق برای معامله بر مبنای بولینگر باند
- نتایج نشان داد که در اکثر نمادهای بررسیشده، ورود خلاف جهت شکست بولینگر باند عملکرد بهتری نسبت به ورود در جهت ادامه روند داشته است. به عبارت دیگر، بسته شدن قیمت خارج از باندها در بسیاری از بازارها بیشتر نشانه اشباع حرکت و احتمال بازگشت قیمت بوده تا آغاز یک روند جدید.
- تنها دو نماد EURUSD و طلا (Gold) رفتار متفاوتی از خود نشان دادند؛ بهگونهای که در آنها ادامه روند پس از شکست بولینگر باند، نسبت به معاملات بازگشتی نتایج بهتری ایجاد کرد.
- یکی دیگر از یافتههای مهم این تحقیق، نقش بولینگر باند در مدیریت خروج از معامله بود. در ۲۲ مورد از ۲۵ آزمایش، بهترین نقطه خروج زمانی بود که قیمت به باند مخالف بولینگر رسید. تنها در ۳ مورد، برخورد قیمت به خط میانی بولینگر باند بهترین سیگنال خروج محسوب شد. این نتیجه نشان میدهد که Bollinger Bands علاوه بر تولید سیگنال ورود، میتواند ابزار مناسبی برای مدیریت معاملات و تعیین نقاط خروج نیز باشد.
- در نتایج EURUSD تایم فریم های پایین تر ( 1 دقیقه تا 15 دقیقه) نوسان های سود دهی بیشتر بوده و ریسک معاملات بالاتری رو از خودشون نشون دادند (تصویر زیر).

نمودار سود در معاملات یورو یو اس دی در تایم فریم های مختلف
- تعداد کندل هایی که با باندهای بالایی و پایینی بولینگر باند برخورد می کنند ( close آنها از بولینگر باند با انحراف معیار 2 عبور می کند) بصورت متوسط وابسته به پریود زمانی بولینگرباند در حدود 10 درصد می باشند. از نظر آماری (طبق تصویر زیر) حرکت با روند نتیجه بهتری می دهد ولی در تستر بالای 90 درصد موارد خرید و فروش مخالف روند موفق تر بودند. این می تواند سیگنالی برای خروج از معامله هم باشد به این معنی که با برخورد به این اندیکاتور (Bollinger Bands) از معامله خارج شوید.

- در معاملات خلاف روند روی تایمفریم یکساعته نیز مشاهده شد که نگهداری موقعیت معاملاتی بیش از ۲ تا ۳ روز معمولاً باعث کاهش کیفیت نتایج میشود. در بسیاری از موارد، اگر بازگشت قیمت در این بازه زمانی رخ ندهد، احتمال ادامه روند اصلی افزایش پیدا میکند ( تایم فریم یک ساعته).
- همچنین بررسی تنظیمات مختلف اندیکاتور نشان داد که برای تعداد قابل توجهی از نمادها، استفاده از انحراف معیار ۳ عملکرد مناسبتری نسبت به تنظیمات رایج داشته است. افزایش انحراف معیار باعث میشود تنها حرکات قدرتمندتر بازار موفق به خروج از باندها شوند و در نتیجه تعداد سیگنالها کاهش یافته، اما کیفیت نسبی آنها افزایش یابد.

- در میان نمادهای بررسیشده، AUDCHF، AUDCAD، GBPCHF، EURUSD و Gold منظمترین و پایدارترین نمودارهای عملکرد را ارائه کردند. در مقابل، USDSEK، USDCAD، USDJPY، GBPUSD، USDCHF و EURUSD در تایمفریم یکدقیقه نتایج ضعیفتر و نوسانات بیشتری در عملکرد استراتژی بولینگر باند نشان دادند.

مبنای عملکرد خوب و بد تداوم سود بوده
جدول مقایسه و ارزیابی معاملات در متاتریدر
در ادامه این مقاله، بهترین دوره (Period)، انحراف معیار (Deviation)، حد سود، حد ضرر و سایر تنظیمات بهینه بولینگر باند برای هر نماد بههمراه جدول کامل نتایج ارائه شده است تا امکان استفاده عملی از یافتههای این تحقیق فراهم شود. در جدول زیر بازارهایی که عملکرد مناسبی نداشتند به رنگ قرمز نمایش داده شده اند.
| نماد معاملاتی | پریود بولینگر باند | انحراف معیار | shift | حد ضرر | حد سود | معامله با روند | بستن معامله بعد از |
| EURUSD یک دقیقه | 160 | 3 | 2 | 30 | 70 | معکوس | 60 ساعت |
| EURUSD پنج دقیقه | 40 | 3 | 2 | 340 | 290 | معکوس | 47 ساعت |
| EURUSD پانزده دقیقه | 140 | 3 | 2 | 50 | 280 | معکوس | 59 ساعت |
| EURUSD نیم ساعته | 40 | 2 | 2 | 450 | 180 | معکوس | 48 ساعت |
| EURUSD یک ساعته | 110 | 3 | 3 | 360 | 40 | روند | 39 ساعت |
| EURUSD چهار ساعته | 70 | 3 | 2 | 250 | 500 | معکوس | 42 ساعت |
| AUDCAD | 150 | 1 | 0 | 400 | 250 | معکوس | 36 ساعت |
| AUDCHF | 30 | 1 | 1 | 210 | 440 | معکوس | 26 ساعت |
| AUDNZD | 20 | 2 | 1 | 360 | 340 | معکوس | 45 ساعت |
| AUDUSD | 90 | 3 | 2 | 410 | 470 | معکوس | 52 ساعت |
| CADJPY | 110 | 2 | 0 | 120 | 420 | معکوس | 42 ساعت |
| EURAUD | 30 | 2 | 0 | 480 | 130 | معکوس | 54 ساعت |
| EURCHF | 40 | 1 | 2 | 190 | 50 | معکوس | 50 ساعت |
| EURCHF | 30 | 1 | 4 | 470 | 30 | معکوس | 59 ساعت |
| EURGBP | 90 | 3 | 2 | 480 | 320 | معکوس | 49 ساعت |
| EURJPY | 70 | 3 | 1 | 380 | 450 | معکوس | 36 ساعت |
| GBPCHF | 20 | 2 | 3 | 210 | 600 | معکوس | 30 ساعت |
| GBPJPY | 30 | 3 | 1 | 590 | 100 | معکوس | 53 ساعت |
| GBPUSD | 170 | 3 | 2 | 420 | 130 | معکوس | 49 ساعت |
| Gold | 40 | 3 | 2 | 590 | 480 | روند | 31 ساعت |
| USDCAD | 30 | 3 | 2 | 150 | 480 | معکوس | 56 ساعت |
| USDCHF | 180 | 3 | 2 | 200 | 190 | معکوس | 47 ساعت |
| USDJPY | 120 | 3 | 2 | 550 | 450 | معکوس | 58 ساعت |
| USDSEK | 40 | 3 | 1 | 520 | 360 | معکوس | 54 ساعت |
نکته: استاپ لاس زیاد به معنی بسته شدن با رقم منفی بالا نیست بلکه معاملات با معکوس شدن یا پس از زمان مقرر هم بسته میشوند و اکثرا به استاپ لاس ها برخورد نمی کنند.
در صورت تمایل می توانید استراتژی را با استفاده از RSI بهینه سازی کنید و نقاط خروج بهتری انتخاب کنید تا ریسک معامله کمتر و سود بیشتری کسب شود. در آینده مقالات با استراتژی های ترکیبی را منتشر خواهیم کرد.
→بررسی تأثیر اندیکاتور RSI در خروج از معاملات
آیا بولینگر باند سود زا است؟
اگر بخواهیم تنها یک نتیجه از این تحقیق بگیریم، آن نتیجه این است که اندیکاتور بولینگر باند نباید بهتنهایی مبنای تصمیمگیری برای ورود یا خروج از معاملات باشد.
هرچند در برخی نمادها و تنظیمات، نمودارهای سودآوری قابل قبولی مشاهده شد، اما این نتایج به معنی سودده بودن همیشگی این استراتژی نیست. هدف اصلی این تحقیق، بررسی رفتار آماری بولینگر باند در بازارهای مختلف و استخراج الگوهایی بود که بتوانند در کنار سایر ابزارهای تحلیلی مورد استفاده قرار گیرند.
نتایج این بررسی نشان داد که رفتار بولینگر باند در تمام بازارها یکسان نیست. برخی جفتارزها و نمادها واکنش مناسبی به این اندیکاتور نشان دادند، در حالی که در برخی دیگر، استفاده از آن بهعنوان سیگنال ورود نمیتواند انتخاب مناسبی باشد. به همین دلیل، پیشنهاد میکنیم در نمادهایی که در این تحقیق عملکرد ضعیفی داشتهاند، از بولینگر باند بهعنوان تنها معیار ورود به معامله استفاده نکنید.
از سوی دیگر، یکی از مهمترین یافتههای این تحقیق این بود که بولینگر باند در بسیاری از موارد بهعنوان ابزاری برای مدیریت معامله و تعیین نقاط خروج عملکرد بهتری نسبت به تولید سیگنال ورود داشت. همچنین مشاهده شد که در معاملات خلاف روند روی تایمفریم یکساعته، نگهداری معامله بیش از حدود ۲ تا ۳ روز معمولاً کیفیت نتایج را کاهش میدهد؛ بنابراین مدیریت زمان نگهداری معامله نیز در کنار حد سود و حد ضرر، نقش مهمی در عملکرد نهایی استراتژی دارد.
نباید فراموش کرد که تحلیل تکنیکال تنها بخشی از تصمیمگیری در بازارهای مالی است. شرایط فاندامنتال، اخبار اقتصادی، سیاستهای بانکهای مرکزی، میزان نوسانات بازار، مدیریت سرمایه و روانشناسی معاملهگر میتوانند نتیجه هر استراتژی را بهطور قابلتوجهی تغییر دهند. به همین دلیل، پیشنهاد میکنیم از بولینگر باند بهعنوان یک ابزار کمکی در کنار سایر روشهای تحلیل و نه بهعنوان یک سیستم معاملاتی مستقل استفاده کنید.
در نهایت، این تحقیق پایان کار نیست؛ بلکه نقطه شروع مجموعهای از بررسیهای آماری در 30PIP است. دادههای بهدستآمده در این مقاله در تحقیقات بعدی با اندیکاتورها و فیلترهای دیگر مقایسه خواهند شد تا بتوانیم با اتکا به دادههای واقعی، ترکیبهایی را معرفی کنیم که از نظر آماری پایداری و عملکرد بهتری در بازارهای مختلف داشته باشند.
